Kan een paard weten hoe we ons voelen?

6 oktober 2018

Het is lastig om in het dierenrijk een sierlijker schepsel te vinden dan het paard. Het karakter van dit dier is veel nobeler dan het lijkt. Een van de eigenschappen van paarden is dat ze menselijke emoties kunnen voelen. Zou dat waar kunnen zijn?

Oorsprong

Eeuwenlang stond de mens bekend als de enige soort die rationele intelligentie bezit. Dat is nu veranderd door de technologische vooruitgang die de veterinaire wetenschap in staat heeft gesteld om de zintuiglijke en cognitieve vermogens van dierlijke instincten aan te tonen.

Sinds de klassieke mythologie staan sommige dieren bekend om het magische aura om zich heen. Dit wordt vaak  toegeschreven aan hun zintuiglijke begaafdheid. Mensen die op het platteland wonen weten al dat honden angst ruiken en dat paarden menselijke emoties kunnen voelen.

Equitherapie

Met zoveel verschillende hypothesen kunnen mensen zich nog steeds dit afvragen. Kan de wetenschap bewijzen dat paarden menselijke emoties kunnen duiden? Of is het gewoon een menselijk geloof dat door de mens op de dieren geprojecteerd wordt?

Is het mogelijk om emoties te bespeuren?

In eerste instantie geloven mensen dat veel verschillende zoogdieren in staat zijn om empathie te tonen. Maar dit betreft dan empathie voor andere dieren uit hun soort. Succesvolle studies met dolfijnen hebben bijgedragen aan de geloofwaardigheid van dit onderwerp. Tegelijkertijd maakte het de weg vrij voor onderzoek met andere diersoorten.

In de afgelopen decennia is ons begrip van de empathie die honden kunnen hebben voor hun baasjes sterk toegenomen. Recente wetenschappelijke studies richten zich echter op de sociale vaardigheden van paarden.

Het was niet moeilijk om vast te stellen dat paarden in staat zijn om empathie te tonen met andere paarden, honden, ezels en muildieren. Ze begrijpen ook gezichtsuitdrukkingen en bepaalde geluiden in hun omgeving.

Deze informatie toont aan dat paarden over geavanceerde zintuiglijke vermogens beschikken. Echter, wetenschappers hebben nog steeds geen manier gevonden om de reacties van paarden exact te meten. Of deze reacties te vergelijken wanneer ze geconfronteerd worden met verschillende menselijke emoties.

Is er wetenschappelijk bewijs dat een paard menselijke emoties kan aanvoelen?

Op dit moment onderkennen wetenschappers dat paarden zeer gevoelig zijn. Daarom worden zij in staat geacht om emotionele banden met mensen te kunnen vormen. Er valt echter nog veel te leren voordat de wetenschap het er daadwerkelijk mee eens is dat paarden het vermogen hebben om menselijke emoties aan te voelen.

Het goede nieuws is dat veel wetenschappelijke studies paarden al op hetzelfde niveau van honden hebben gebracht. Mits het gaat om het herkennen van menselijke emoties.

Voltooide studies

Een van die studies is een onderzoeksproject uitgevoerd aan de Universiteit van Sussex. Het analyseerde de reacties van paarden op verschillende menselijke gelaatsuitdrukkingen.

Wanneer paarden vriendelijke gezichten te zien kregen leken ze sociaal en rustig te zijn, zonder merkbare fysiologische veranderingen. Echter, wanneer paarden een boos gezicht zien neemt hun hartslag toe en draaien ze hun hoofd om met hun linkeroog naar die boze uitdrukking te kijken.

Gezichtsuitdrukkingen van paarden en wat ze betekenen

Het linkeroog van een zoogdier geeft prikkels direct door aan de rechterkant van de hersenen. Daar wordt informatie verwerkt om een reactie te veroorzaken. Dit verklaart waarom het paard meteen met het linkeroog kijkt als het een verwarrende uitdrukking krijgt te zien.

Therapie Paard

In de populaire cultuur vertegenwoordigt het linkeroog van een paard een ‘boos oog’. Mensen geloven dat het een intimidatietechniek is wanneer het dier zich bedreigd voelt. Met andere woorden, het functioneert als een zelfverdedigingsmechanisme.

Paarden tonen vrees door hun gedrag en de manier waarop ze met elkaar omgaan negatief te veranderen. Wanneer een paard gevaar voelt reageren ze door hun hoofd te draaien en/of te laten zakken om naar de grond te kijken.

Dit soort gedrag – samen met de informatie verzameld door de studie van de Universiteit van Sussex – zou kunnen bewijzen dat paarden een verhoogd detectievermogen hebben voor emoties.

Het analyseren van de reacties

Alle voorbeelden die tot nu toe zijn onderzocht hebben soortgelijke reacties laten zien. Daarom zijn de resultaten niet te vergelijken met een getraind dier. Paarden ontwikkelden dit prachtige vermogen in de loop van hun evolutie als soort om te kunnen overleven en vreedzaam samen te leven met de mens .

Volgens de studies is de reactie op verschillende menselijke uitingen een belangrijke factor die bewijst dat paarden menselijke emoties kunnen waarnemen. Het kan ook het uitgangspunt zijn om aan te tonen dat dit instinct een vorm van cognitieve intelligentie is.

Of het nu voor een wetenschappelijke of culturele vooruitgang is, het is de moeite waard om aandacht te besteden aan dierlijk gedrag. Stel dat paarden menselijke emoties kunnen voelen. Dan kunnen ze ons misschien helpen onze emotionele intelligentie en ons bewustzijn verder te ontwikkelen.